Δεύτερο άρθρο για το blog μου,
Προφανώς δεν θα τα μετράω όλα ούτε θα ξεκινάω με αυτή την εισαγωγή.
Ας προχωρήσουμε όμως στην ενδιαφέρουσα και μη παρατηρίσιμη “συμπαντική ισσοροπία”.
Μιας και το blog δεν είναι επιστημονικού χαρακτήρα (ακόμη), δεν αναφέρομαι με τον όρο αυτό σε κάποια ισορροπία ύλης, βαρυτικών δυνάμεων ή οτιδήποτε άλλο θα χαρακτήριζε ως «κοσμική ισορροπία» ένας αστροφυσικός.
Αναφέρομαι στη —μάλλον— αλάνθαστη ισορροπία που φαίνεται να επικρατεί μεταξύ των πολυποίκιλων χαρακτηριστικών της ζωής των ανθρώπων, σε όλες σχεδόν τις πτυχές της· οικονομικές, κοινωνικές, ψυχολογικές και όχι μόνο.
Δεν μπορούμε να ορίσουμε το τέλειο, ούτε το «νορμάλ» ή το «κανονικό», διότι ζούμε σε έναν κόσμο όπου οι κανόνες, οι αντιλήψεις και οι γραμμές της ηθικής διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο. Άρα, αντικειμενικός ορισμός δύσκολα μπορεί να υπάρξει.
Αυτό που μπορούμε να πούμε όμως με βεβαιότητα ( με τη δική μου ως συγγραφέας ) είναι ότι για τον καθένα, υπάρχει ή ορίζει το “τέλειο” / κανονικό που θέλει να φτάσει στη δική του ζωή, σε συνδιασμό με όλες αυτες τις πτυχές που αναφέραμε.
Φαίνεται να υπάρχει μια αφανής και ανεξήγητη ισορροπία, όπου, αν φανταζόμασταν ένα τεράστιο κλάσμα, με αριθμητή το σύνολο των παραγόντων της ζωής ενός ανθρώπου και παρονομαστή τους αντίστοιχους παράγοντες (ή καλύτερα τις βαρύτητές τους) ενός άλλου ανθρώπου, αυτό θα έτεινε πάντοτε προς τη μονάδα.
Για να γίνω λίγο πιο σαφής, κάθε άνθρωπος, ανεξαρτήτως πεποιθήσεων ή κοινωνικής και οικονομικής κατάταξης, έχει κάτι που εσύ δεν μπορείς να αποκτήσεις και, αντίστοιχα, δεν έχει κάτι που εσύ θεωρείς δεδομένο· είτε αυτό είναι υλικό είτε άυλο.
Εδώ δένουν τα χρήματα, τα υλικά αγαθά, τα άυλα αγαθά, οι δυσκολίες της ζωής, ο μόχθος, η υγεία, η σοφία, ο δείκτης ευφυΐας, τα εξωτερικά χαρακτηριστικά, τα σωματικά χαρακτηριστικά και δεκάδες ακόμη παράγοντες… θα μπορούσα να γράφω για ώρες.
Συνεπώς αρχίζει να ξεδιπλώνεται το συνολικό μου σκεπτικό και η προσωπική μου πεποίθηση, ότι όλα αυτά, ως ένα άθροισμα παραγόντων (με τις διαφορετικές βαρύτητές τους), σε σύγκριση με εκείνα ενός άλλου ανθρώπου, δεν είναι απαραίτητα ίδια· όμως μοιάζουν να τείνουν διαρκώς προς μια ιδιότυπη εξισορρόπηση, αυτό που εγώ αποκαλώ «συμπαντική ισορροπία».
Δεν ισχυρίζομαι ότι όλοι οι άνθρωποι είναι ίδιοι ή ότι όλοι βιώνουν την ίδια ζωή. Αντιθέτως, θεωρώ ότι κανείς δεν συγκεντρώνει όλα τα πλεονεκτήματα και κανείς όλα τα μειονεκτήματα. Εκεί όπου ένας άνθρωπος υπερτερεί, συνήθως κάπου αλλού υστερεί· και εκεί όπου κάποιος φαίνεται να μειονεκτεί, συχνά διαθέτει κάτι που κάποιος άλλος θα ήθελε να έχει.
Οριακά ξαφνιάζομαι από το πόσο «καλοφτιαγμένη» μοιάζει αυτή η ισορροπία. Σαν να υπάρχει ένας μηχανισμός κατανομής τόσο πολύπλοκος και “αλάνθαστος”, που ακόμη και ένα λογισμικό υπολογιστή θα τον ζήλευε.
Καταλήγοντας, θα ήθελα να πω πως δεν μπορούμε να συγκρινόμαστε με άλλους ανθρώπους μονοπαραγοντικά. Η σύγκριση, αν έχει νόημα να γίνεται, πρέπει να αφορά το σύνολο της ζωής ενός ανθρώπου, όλα όσα φαίνονται αλλά και όλα όσα δεν φαίνονται!
Αν έπρεπε να χωρίσω αυτό το σύνολο σε δύο μεγάλες κατηγορίες, θα έλεγα πως από τη μία βρίσκονται τα υλικά αγαθά και ο πλούτος, και από την άλλη η ψυχική σοφία, η εσωτερική γαλήνη και η ηρεμία του μυαλού.
Κλείνοντας κάποιος μπορεί να το ερμηνεύσει ως θεία δίκη ή μοίρα, όχι θα πω εγώ , πρώτα για τις δικές μου αντίθετες πεποιθήσης σε αυτά, αλλά και ως αυταπόδεικτο παράδειγμα οτι δεν μίλησα οτι είναι προδιαγραμενες, υποστήριξα οτι διαμορφώνονται και επαναπροσδιορίζονται συνεχώς με τις επιλογές μας μέσα στα χρόνια.
Ίσως όμως η εξήγηση να είναι πολύ πιο απλή απ’ όσο φαίνεται!
Ίσως η «συμπαντική ισορροπία» να μην διατηρείται επειδή εξισορροπούνται οι άνθρωποι μεταξύ τους, αλλά επειδή εξισορροπείται συνεχώς ο ίδιος ο άνθρωπος.
Όσο ζει, τίποτα δεν μένει πραγματικά σταθερό.
Οι παράγοντες που συνθέτουν τη ζωή του βρίσκονται σε μια διαρκή αλληλεπίδραση και σύγκρουση μεταξύ τους. Ένας παράγοντας αυξάνεται, ένας άλλος μειώνεται. Μια βαρύτητα γίνεται σημαντικότερη, ενώ κάποια άλλη χάνει τη θέση που είχε μέχρι χθες.
Ίσως, λοιπόν, η πραγματική ισορροπία να μη βρίσκεται ανάμεσα στους ανθρώπους, αλλά μέσα στον ίδιο τον άνθρωπο. Ένα συνεχές «πάρε – δώσε» μεταξύ όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τη ζωή του, οι οποίοι ποτέ δεν παραμένουν αμετάβλητοι, αλλά επαναπροσδιορίζονται διαρκώς από τον χρόνο, τις εμπειρίες και τις επιλογές του.
Αν αυτή η εσωτερική ισορροπία διατηρείται, έστω και ασυνείδητα, σε κάθε άνθρωπο ξεχωριστά, τότε ίσως εξηγείται γιατί το ίδιο φαινόμενο φαίνεται να εμφανίζεται και όταν συγκρίνουμε διαφορετικούς ανθρώπους μεταξύ τους. Η «συμπαντική ισορροπία» ίσως να μην είναι τίποτε περισσότερο από το συνολικό αποτέλεσμα εκατομμυρίων μικρών, προσωπικών ισορροπιών που συνυπάρχουν ταυτόχρονα!
Και ίσως τελικά αυτό να είναι και το πραγματικό νόημα του άρθρου…
Δεν μπορούμε να τα έχουμε όλα!
Όχι επειδή κάποια ανώτερη δύναμη μάς το στερεί, ούτε επειδή η ζωή είναι άδικη, αλλά επειδή η ίδια η ζωή μοιάζει να λειτουργεί ως ένα διαρκές σύστημα εξισορρόπησης. Κάθε επιλογή, κάθε κέρδος, κάθε απώλεια και κάθε εμπειρία μεταβάλλει τις βαρύτητες της δικής μας εξίσωσης.
Ίσως τελικά η «συμπαντική ισορροπία» να μην βρίσκεται ανάμεσα στους ανθρώπους.
Ίσως βρισκόταν πάντοτε μέσα σε κάθε άνθρωπο ξεχωριστά!
